İçsel Motivasyonun Arkasındaki Bilim ve Felsefe

Günümüz insanlarının sık rastlanan problemlerinden biri motivasyon düşüklüğüdür. Hayatımızın her alanında ve her aşamasında yüksek motivasyona ihtiyaç duyarız. Gerek öğrencilik döneminde, gerek iş hayatında  “motivasyon yükseltme teknikleriyle, motivasyon arttırıcı sözlerle” iç motivasyonumuzu sağlamaya çalışsakta, her zaman başaramayabiliriz.

İçsel motivasyon, kişisel olarak tatmin edici olduğu için bir şeyi yapma arzusudur. İçsel olarak motive olduğunuzda, kendi kendine yönlendirilirsiniz ve aktivitenin kendisinden bir amaç duygusu hissedersiniz.

Motivasyon düşüklüğü yaşadığımız dönemlerde, unutmamız gereken en temel  şey, bu durumu hemen hemen bütün insanların dönemsel yaşadığı gerçeğidir. Yapılması gereken işlerde mecburiyet ve zorunluluk durumu içsel motivasyonu azaltmaktadır.

motivasyon

Ders Çalışmak için Nasıl Motive Olabilirim?

ders

Ders çalışmak için motive edici şeylerin başında, sınavı kazanamadığımız  takdirde karşılaşacağımız zorlukları göz önünde bulundurmak gelse de öncelikle “olumsuz düşünceleri olumluya çevirmeyi”devreye alarak hedeflediğimiz okulu-mesleği hayal etmeye gayret etmeliyiz. Bu gayret motivasyonumuzu olumlu yönde arttırarak süreci daha rahat geçirmemize yardımcı olur.

Ders çalışmanın faydaları arasında:

  • İç disiplin sağlaması
  • Zihinsel fonksiyonları geliştirmesi
  • Eğitim hayatında fayda sağlaması

gibi avantajları gelmektedir. Bu avantajları göz önünde bulundurmak gereklidir. Ayrıca, hedefinizin hayalini kurmak, bunun hakkında düşünmek, hedefinizi gerçekleştiren kişilerin yaşamlarını araştırmak bu konuda fayda sağlayabilir.

İş Hayatında Motivasyon Nasıl Artar?

iş-hayatında-motivasyon

“İş hayatında motivasyon” karşımıza “başarı ve terfi” olarak çıkmaktadır. Ama gerçekte her zaman bu sonuçla karşılaşmayabiliriz. Çünkü iş dünyasında başarı kadar başarısızlıkta bir gerçektir. Bu durumda iş hayatında motivasyon sağlamada en önemli olgu istikrarlı olmaktır. İstikrarla, hedefe odaklı bir yaklaşım, başarısız denemelere karşın önünde sonunda neticelerini verecektir.

iş hayatında başarılı ve motive olabilmenin bir diğer yöntemi ise stres kontrolü iyi yapabilmektir. İyi bir stres kontrolü bizim duygularımızı daha iyi kontrol etmemizi, tükenmişlik sendromu yaşama ihtimalinin azaltılmasını, hayata daha olumlu bakmamızı sağlayacaktır. Stres yönetimi, daha kaliteli uyku için de önemlidir. Stres yönetiminde kullanabileceğimiz yöntemler şu şekildedir:

  • Meditasyon
  • Spor yapmak
  • Nefes egzersizleri
  • Adaptojen Bitkiler

gibi strese karşı vücuda destek sağlayan yöntemler yapmanızı öneririz. İş hayatında motivasyon arttırmak için stres yönetimi çok önemlidir.

İş hayatında motivasyon arttırmada başvurulan en bilindik yöntemlerden biri de “hırs”tır. Bir miktar hırs gerekli ve iyi görülse de doz aşımının çok kere zarar verdiği bir gerçektir. “O yaptıysa; ben de yaparım, yapmayalım” düşüncesinden hareketle sağlanılmaya çalışılan bir motivasyon; maalesef çoğu kez tükenmişlikle sonuçlanmaktadır. Hırsın negatif bir duygu olduğunu unutmayın.

İç motivasyonu arttırmak için neler yapabilirim?

İç motivasyon için ilk olarak kendimizi tanımak önemlidir. Özgür irademizle yapmaya niyet ettiğimiz işte, kendi kararımızı kendimiz almayalıyız. Aldığımız karara güvenip, içselleştirmeliyiz. Kendimize “bunu kimin için, ne için yapıyorum?” sorusunu sorup, aldığımız cevabı tüm benliğimizle desteklediğimizde, iç motivasyonumuzun arttığını deneyimleyebiliriz. Zorunluluktan, zevk duyulan hale getirebiliriz. İç motivasyonumuzu sağlarken, hedeflediğimiz işin başarısını hayal etmekte, duyulan haz ve zevki arttırıcı yöntemlerdendir. İç motivasyonu arttırmak için imgeleme etkili bir yöntemdir.

Ek olarak motivasyon sağlamada kendimizi yeterli ve donanımlı  görmek de önemlidir. Bizi eğlendirecek ve gerçekten mutlu edecek şeylerin yanı sıra sevilen işlerle meşguliyet de içsel motivasyonumuzu arttırır. Bunlara örnek olarak;

  • Sevilen bir spor dalıyla ilgilenmek
  • İlgi duyulan bir hobiyle meşgul olmak
  • İhtiyacı olan insanlara, kurumlara yardım etmek
  • İç disiplin geliştirmek

Bizi iyi hissettirecek ve yine motivasyonumuzu yükseltmeye yardımcı olacaktır. Motivasyon olgusu, duygu durumu ile bağlantılıdır. Duygu durumunu geliştirecek bütün yöntemler, tükenmişlik sendromuna yakalanma riskini azaltacaktır.

Motivasyon Düşüklüğünün Sebepleri Arasında

Motivasyon, hayatta başarılı olmanın anahtarıdır. Motive olduğunuzda, çok çalışacak ve hedeflerinize ulaşacaksınız. Motive olmanın birçok yolu vardır, ancak hepsi herkes için çalışmaz.

İlham almanıza ve motive kalmanıza yardımcı olabilecek birçok motivasyon tekniği vardır. Ancak sizin için neyin işe yaradığını bulmak önemlidir, çünkü bazı teknikler bir başkasında işe yaramayabilir. Ve eğer teknik işe yaramazsa, sadece işleri daha da kötüleştirecek ve motivasyonunuzu daha da kaybedeceksiniz.

Motivasyonunuzun yüksek kalması ve zamanla azalmaması için sizi neyin motive ettiğini bulmak önemlidir. Hayatta başarılı olmak istiyorsanız, sizi neyin motive ettiğini bulmak, başlamak için temel ilk adımdır.

  • Hedeflerin aşırı yüksek olması
  • Kıyaslama
  • Enerji düşüklüğü
  • Dopamin eksikliği
  • Anlam bulamamak

gibi sebepler motivasyon düşüklüğü yaratabilmektedir. Anlam bulamamak, yaptığınız işin tam olarak sebebini ve önemini kavrayamamaktan çıkmaktadır.  Kıyaslama ise, sosyal medya gibi platformlar olmak üzere kendimizi, başkalarının hayatların kıyaslarız.

Motivasyon olgusunun, iç ve dış motivasyon olarak ikiye ayrıldığını göz önünde bulundursak; dıştan gelen ve sürekliliği olmayan motivasyonun bizi tükettiği gerçeğiyle yüzleştiğimizde , iç motivasyonumuzun ne kadar önemli olduğu kendini ortaya koymaktadır. Bir çok kişisel gelişimcinin söylediği yumurta kabuğu örneği buna en iyi örnektir. Yumurta dıştan kırıldığında hayat sona erer, içten kırıldığında yeni hayat başlar. Tüm bireylerin gelişimini tamamlayıp ,gerekli motivasyonu sağlayıp, kendi kabuğunu kendi kırması hayati önem taşımaktadır.

İç disiplin, iç motivasyon arttırmak için çok önemlidir. İç disiplin, yukarıda bahsettiğimiz “istikrar” ile doğru orantılıdır.  İstikrarlı olunduğu taktirde beynimiz ona uygun kimyasallar salgılayacaktır.

Motivasyonu Arttırmak için Dopamin Hormonu

Dopamin, motivasyonumuzu artırmak için beyin tarafından salınan bir nörotransmitterdir. Ayrıca bağımlılık ve uyuşturucu kullanımında da rol oynar. Dopamin, yemek ya da seks gibi zevk aldığımız bir şeye maruz kaldığımızda da salınır.

Dopamin seviyeleri yüksek olduğunda, kendimizi iyi hissettirir ve o sırada yaptığımız şeyden daha fazlasını yapmak ister. Dopamin seviyeleri düşük olduğunda, uyuşukluk, depresyon ve motivasyon eksikliğine neden olabilir.

Bazen motive olmak zor olabilir, ancak yaşam tarzı değişiklikleri veya uygu takviyeler yoluyla dopamin seviyenizi doğal olarak artırmanın yolları vardır.

Dopamin reseptörlerini etkileyecek olan şeylerden uzak durmamız, gerekmektedir. Dopamin eksikliğine sebep olan şeyler:

  • Sigara, alkol bağımlılığı
  • Aşırı oyun oynamak, aşırı sosyal medya kullanımı
  • Şekerli gıdalar tüketimi
  • Porno izlemek
  • Yüksek miktar kafein tüketimi

İnsan beyni cinsel ögelere karşı hassas olmamakla birlikte, internet pornosu izlemek yüksek aşırı dopamin çalışmasını tetikliyor. Bu durum özellikle bağımlılık haline geldiği gibi, zamanla reseptörler duyarsızlaşıyor ve daha fazla, farklı sekmelerde porno izleme isteği oluşuyor.  Bunun dışında kronik porno izlemenin zararları arasında sadece dopamin reseptörü gelmemektedir. 1960’lardan süre gelen porno videolarında:

  • Cinselliğin obje haline gelmesi
  • Kadınlara karşı agresifliğin artması ( araştırma linkini bırakıyoruz ) (kaynak)
  • Kadınların obje haline gelmesi

Dopamin, beyinde mutluluk ve esenlik hissetmekten sorumlu olan bir nörotransmiterdir. Sağlıklı bir dopamin seviyesi sizi mutlu ve motive hissetmenizi sağlar. Dopamin için yapılabilecek bazı teknikler:

  • Spor yapmak
  • Sağlıklı beslenmek
  • Meditasyon yapmak
  • Şükür defteri
  • Aralıklı oruç tutmak
  • NAC, L-Tirozin- Omega-3, ALCAR gibi besin takviyeleri kullanmak
  • Soğuk duş
  • Küçük hedefler

Yukarıdaki teknikler dopamin reseptörlerine olumlu etki ediyor. İçsel motivasyonu sağlamada beyin sağlığının korunması, dopamin miktarının sağlıklı çalışması çok önemlidir.  Küçük adımlarla istikrar, motivasyonu arttırmada en önemli faktörlerdendir. Bu küçük hedeflere örnek olarak, günde 5 dakika meditasyon yapmak, 20 dakika spor yapmak, 20 dakika kitap okumak gibi ufak hedeflerdir. Büyük hedefler, sizi sıkabilir ve motivasyonunu düşürebilir. Küçük adımları küçümsemeyin.

Kahve gibi uyarıcı içecekler, sıra süreli dopamin artışı için kullanılabilir. Kahve, dopamin reseptörlerini daha duyarlı hale getirir ve böylece odaklanmamız, enerjimiz ve kendimizi iyi hissederiz. Kahve tüketirken aşırıya

Dışsal Motivasyon Nedir?

Dışsal motivasyon (dışsal motivasyon olarak da bilinir), bir şeyi içsel tatmin için değil (çünkü yapmak istediğimiz için), bir ödül kazanmak veya bir cezadan kaçınmak için yaptığımız anlamına gelir. Size zevk veya tatmin getirecek bir faaliyetten çok bir yükümlülük gibi gelebilir.

  • Bir cezadan kaçmak
  • İnsanları memnun etmek
  • Övgü almak
  • Terfi almak
  • İş, okul, sosyal hayatta ilerlemek
  • Sosyal konum

gibi durumlar dışsal motivasyon unsurlarıdır.  Bazı insanları dış motivasyon unsurları daha cezbetmektedir. Bu gibi durumlarda, terfi, iltifat, sosyal statü motivasyon kaynağınız olabilir. Dış motivasyona sahip insanlar, ayrıca sosyal ilişkilerde daha fazla ilgilenebilmektedir.

İç ve dış motivasyon, birbiri ile dengelenmesi büyük fayda sağlar. İç motivasyona sahip her insanda, belirli oranlarda dış motivasyon bulunmakla birlikte, dış motivasyona sahip insanlar, aynı şekilde iç motivasyona sahip olabilir.  Eğer sadece iç motivasyona sahip olursanız, bu sefer, sosyal konum, terfi gibi sizi motive edecek durumlarla ilgilenmezseniz. Aynı şekilde sadece dış motivasyona odaklanırsanız, bu sefer, terfi almadığınızda, sosyal konumda oluşan tek bir başarısızlıkta kendinizi kötü hissederseniz.